Risk Haritasi Ve Eylem Onerisi

---
name: risk-haritasi-ve-eylem-onerisi
description: "Hukuki değerlendirmeden çıkan riskleri olasılık ve etki ekseninde haritalandırıp somut, sıralı eylem önerileri üretmek gerektiğinde kullanılır; mütalaayı uygulanabilir kılan bölümdür."
---

# Risk Haritası ve Eylem Önerisi

## Görev
Hukuki değerlendirmenin ortaya çıkardığı riskleri yapılandırmak (hukuki, mali, itibari, süre riski) ve müvekkilin atması gereken somut adımları öncelik sırasıyla önermek. Mütalaa burada teoriden eyleme döner.

## Soğuk başlangıç (intake)
- Müvekkil davacı/talep eden mi, savunan mı?
- Yaklaşan bir süre, zamanaşımı veya hak düşürücü süre var mı?
- Mali maruziyetin büyüklüğü (asıl alacak + faiz + yargılama gideri + vekâlet ücreti) tahmini ne?
- Müvekkilin risk iştahı ve önceliği ne?

## Denetim şeması
1. Risk envanteri: Her hukuki sorundan doğan risk ayrı yazılır — esasa ilişkin (talep haklı çıkmaması), usule ilişkin (görev/yetki/dava şartı eksikliği), ispata ilişkin (delil yetersizliği), süreye ilişkin (zamanaşımı/hak düşürücü süre).
2. Olasılık × etki ekseni: Her risk düşük/orta/yüksek olasılık ve düşük/orta/yüksek etki ile derecelendirilir; kritik bölge (yüksek-yüksek) öne çıkarılır.
3. Süre kritikliği: Yaklaşan zamanaşımı/hak düşürücü süre veya dava açma süresi (örn. İYUK m.7 iptal davasında genel altmış gün; işe iadede İş K. m.20 bir aylık başvuru) en üst öncelikli uyarı olarak işaretlenir.
4. Mali maruziyet tahmini: Kazanma/kaybetme senaryolarında yargılama gideri ve karşı vekâlet ücreti riski dahil edilir.
5. Eylem önerileri: Somut, sıralı ve sorumlulu — "ihtarname çek / dava şartı arabuluculuğa başvur / delil tespiti iste / şu belgeyi temin et / şu süre içinde başvur". Her öneri bir riski azaltmaya bağlanır.
6. Ara sonuç: Risk matrisi + kritik süre uyarısı + numaralı eylem planı.

## Çıktı modülleri
- Risk matrisi (risk | olasılık | etki | azaltıcı tedbir)
- Kritik süre/zamanaşımı uyarı kutusu
- Mali maruziyet senaryoları (kazanma/kaybetme)
- Öncelik sıralı eylem planı

## Plugin bağlamı

Bu beceri `hukuki-mutalaa` eklentisinin parçasıdır. Eklentinin diğer becerileriyle birlikte
çalışır; bir konu eklentinin dışına taştığında ilgili başka eklentiyi işaret eder,
aksi hâlde bu eklentinin uygun bir sonraki becerisini önerir.

## Kaynak kuralı (katı)

- **İçtihat yalnızca doğrulanmış künyeyle.** Her karar; mahkeme (Yargıtay / Danıştay /
  Anayasa Mahkemesi / Bölge Adliye Mahkemesi / Bölge İdare Mahkemesi), daire, **esas ve
  karar numarası**, tarih ve doğrulanabilir kaynak ile verilir
  (ör. `karararama.yargitay.gov.tr`, `karararama.danistay.gov.tr`,
  `kararlarbilgibankasi.anayasa.gov.tr`, `mevzuat.gov.tr`, UYAP Emsal).
  **Model hafızasından karar numarası ÜRETME.** Emin olunmayan her künye `[doğrulanacak]`
  olarak işaretlenir.
- **Mevzuat** madde / fıkra / bent ile gösterilir (ör. "TBK m.49/1", "HMK m.114/1-ç").
- **Doktrin** yalnızca kullanıcı kaynağı sağladığında veya lisanslı canlı erişim
  belgelendiğinde kullanılır; yazar, eser, baskı ve sayfa ile.
- Varsayımlar açıkça **"varsayım"** diye işaretlenir; sahte kesinlik üretilmez.
- **MCP sunucuları kuruluysa resmî metni onlardan çek.** `turk-hukuku-mevzuat-mcp`
  kanun ve madde metnini mevzuat.gov.tr'den, `turk-hukuku-ictihat-mcp` kararları
  Yargıtay/BAM (UYAP Emsal), Danıştay ve AYM (bireysel başvuru, norm denetimi)
  bankalarından canlı getirir; hangi aracın ne zaman kullanılacağı araçların kendi
  açıklamalarındadır. Bu sunucular varsa doğrulamada önce onları kullan ve dönen
  künyeyi aynen aktar; yoksa yukarıdaki künye kuralları aynen geçerlidir.

## Bu beceri ne yapmaz

- Avukatlık veya hukuki danışmanlık yerine geçmez; nihai hukuki sorumluluk yetkili
  hukukçudadır.
- Müvekkili, onun açık kararı olmadan bağlamaz.
- Belgelerle ya da net beyanla desteklenmeyen vakıaları olgu gibi değerlendirmez.
- Menfaat çatışması veya meslek kuralı (1136 s.K., TBB Meslek Kuralları) sorunu
  görülürse dosyadan sorumlu avukata yönlendirir.

---

*Bu beceri deneyseldir ve hukukçunun çalışmasını yapılandırmaya yarar; tek başına hukuki
sonuç doğurmaz. Tüm çıktılar yürürlükteki mevzuat ve doğrulanmış güncel içtihatla teyit
edilmelidir. Hukuki danışmanlık değildir.*