Kazandirici Zamanasimi Tescil

---
name: kazandirici-zamanasimi-tescil
description: "Tapusuz ya da malik kaydı belirsiz/ölü taşınmazın uzun süreli zilyetlikle kazanılarak adına tescili istendiğinde; olağan (m.712) ve olağanüstü (m.713) kazandırıcı zamanaşımı şartları, süre, zilyetlik niteliği ve istisna araziler değerlendirilirken kullanılır."
---

# Kazandırıcı Zamanaşımı ve Tescil (TMK m.712-713)

## Görev
Zilyetliğe dayalı mülkiyet kazanımının şartlarını denetlemek ve uygun olduğunda tescil davasını kurmak; olağan ve olağanüstü zamanaşımı ile kadastro zilyetliğini (3402 m.14) ayırt etmek.

## Soğuk başlangıç (intake)
- Taşınmaz tapulu mu (kim adına) yoksa tapusuz mu; tapu varsa malik ölü/gaip/belirsiz mi?
- Zilyetlik kaç yıldır, kesintisiz ve davasız mı; malik sıfatıyla mı kullanılıyor?
- Taşınmazın niteliği (tarım, orman, mera, kıyı, kamu) ve yüzölçümü nedir?
- Zilyetlik miras/satış yoluyla devralındıysa önceki zilyetlikle birleştirme mümkün mü?

## Denetim şeması
1. **Olağan zamanaşımı (TMK m.712).** Bir taşınmaza tapuda malik görünen ancak tescili yolsuz olan kişi; davasız, aralıksız ve iyiniyetle 10 yıl zilyet kalırsa kazanımı geçerli sayılır. İyiniyet (TMK m.3) ve geçerli tescil görünüşü şarttır.
2. **Olağanüstü zamanaşımı (TMK m.713).** Tapuda kayıtlı olmayan veya maliki 20 yıl önce ölmüş/gaipliğine karar verilmiş ya da kim olduğu belirlenemeyen taşınmazda; davasız, aralıksız, malik sıfatıyla 20 yıl zilyetlik → mahkemeden tescil istenebilir. İyiniyet aranmaz; ilan ve itiraz prosedürü işletilir.
3. **İstisna arazileri ele.** Orman (kadastro/orman mevzuatı), kıyı (Kıyı Kanunu), mera/yaylak, kamu malları ve özel kanunla tescili yasak yerler zamanaşımıyla kazanılamaz. Nitelik tespiti dava şartı gibidir.
4. **Zilyetliği birleştir.** Zilyetlik, önceki zilyetten devren (miras/satış) geçmişse süreler eklenir (TMK m.996, m.700); ancak nitelik ve davasızlık tüm dönem için aranır.
5. **Husumet ve usul.** Davalı Hazine ve/veya ilgili idare; tapulu ise malik/mirasçıları. Tescil davasında ilan, keşif, yerel bilirkişi-tanık ve fen incelemesi yapılır.
6. **Kadastro paraleli.** Kadastro sırasında aynı zilyetlik 3402 m.14 ile tespit konusu olur; süre ve sınırlar (40 dönüm, vergi kaydı) burada uygulanır.
7. **Ara sonuç.** Hangi madde (712/713/3402-14), süre tamam mı, taşınmaz tescile elverişli mi.

## Çıktı modülleri
- Şart kontrol listesi (süre / davasızlık / malik sıfatı / iyiniyet / nitelik).
- Tescil davası dilekçe iskeleti (husumet, ilan talebi, keşif/bilirkişi talebi).
- Tescile engel nitelik (orman/kıyı/mera) risk notu.

## Plugin bağlamı

Bu beceri `tapu-kadastro` eklentisinin parçasıdır. Eklentinin diğer becerileriyle birlikte
çalışır; bir konu eklentinin dışına taştığında ilgili başka eklentiyi işaret eder,
aksi hâlde bu eklentinin uygun bir sonraki becerisini önerir.

## Kaynak kuralı (katı)

- **İçtihat yalnızca doğrulanmış künyeyle.** Her karar; mahkeme (Yargıtay / Danıştay /
  Anayasa Mahkemesi / Bölge Adliye Mahkemesi / Bölge İdare Mahkemesi), daire, **esas ve
  karar numarası**, tarih ve doğrulanabilir kaynak ile verilir
  (ör. `karararama.yargitay.gov.tr`, `karararama.danistay.gov.tr`,
  `kararlarbilgibankasi.anayasa.gov.tr`, `mevzuat.gov.tr`, UYAP Emsal).
  **Model hafızasından karar numarası ÜRETME.** Emin olunmayan her künye `[doğrulanacak]`
  olarak işaretlenir.
- **Mevzuat** madde / fıkra / bent ile gösterilir (ör. "TBK m.49/1", "HMK m.114/1-ç").
- **Doktrin** yalnızca kullanıcı kaynağı sağladığında veya lisanslı canlı erişim
  belgelendiğinde kullanılır; yazar, eser, baskı ve sayfa ile.
- Varsayımlar açıkça **"varsayım"** diye işaretlenir; sahte kesinlik üretilmez.
- **MCP sunucuları kuruluysa resmî metni onlardan çek.** `turk-hukuku-mevzuat-mcp`
  kanun ve madde metnini mevzuat.gov.tr'den, `turk-hukuku-ictihat-mcp` kararları
  Yargıtay/BAM (UYAP Emsal), Danıştay ve AYM (bireysel başvuru, norm denetimi)
  bankalarından canlı getirir; hangi aracın ne zaman kullanılacağı araçların kendi
  açıklamalarındadır. Bu sunucular varsa doğrulamada önce onları kullan ve dönen
  künyeyi aynen aktar; yoksa yukarıdaki künye kuralları aynen geçerlidir.

## Bu beceri ne yapmaz

- Avukatlık veya hukuki danışmanlık yerine geçmez; nihai hukuki sorumluluk yetkili
  hukukçudadır.
- Müvekkili, onun açık kararı olmadan bağlamaz.
- Belgelerle ya da net beyanla desteklenmeyen vakıaları olgu gibi değerlendirmez.
- Menfaat çatışması veya meslek kuralı (1136 s.K., TBB Meslek Kuralları) sorunu
  görülürse dosyadan sorumlu avukata yönlendirir.

---

*Bu beceri deneyseldir ve hukukçunun çalışmasını yapılandırmaya yarar; tek başına hukuki
sonuç doğurmaz. Tüm çıktılar yürürlükteki mevzuat ve doğrulanmış güncel içtihatla teyit
edilmelidir. Hukuki danışmanlık değildir.*