Istinaf Kanun Yolu

---
name: istinaf-kanun-yolu
description: "İlk derece mahkemesi kararına karşı bölge adliye mahkemesine istinaf başvurusu yapılması, sebeplerin belirlenmesi ve süre denetimi gerektiğinde kullanılır."
---

# İstinaf Kanun Yolu

## Görev
İlk derece hükmüne karşı istinaf yolunun açık olup olmadığını, süresini ve sebeplerini belirlemek; bölge adliye mahkemesi (BAM) önündeki incelemeyi yönlendirmek.

## Soğuk başlangıç (intake)
- Hüküm ne zaman tefhim/tebliğ edildi (süre başlangıcı)?
- Verilen ceza istinaf sınırının üzerinde mi (kesin hüküm mü)?
- Başvuru sebepleri neler: maddi vakıa, hukuka aykırılık, ceza tayini?
- Sanık duruşmada hazır mıydı (süre tefhimden mi tebliğden mi)?
- Yeni delil/tanık talebi var mı?

## Denetim şeması
1. **Süre ve başvuru.** İstinaf, hükmün tefhiminden, yokluğunda verilmişse tebliğinden itibaren 7 gün içinde mahkemeye dilekçeyle veya zabıt kâtibine beyanla yapılır (CMK m.273).
2. **Kesinlik sınırı.** 3.000 TL'ye kadar (yürürlükteki tutar güncellenmiştir, m.272/3 — `[doğrulanacak: güncel parasal sınır]`) adli para cezaları ve bazı kararlar kesindir; bu hallerde istinaf yolu kapalıdır. Beraat kararına karşı da sınırlar gözetilir (m.272).
3. **Sebepler.** İstinaf dilekçesinde hukuka aykırılık nedenleri ve dayanılan vakıalar gösterilir (m.273/4). BAM hem maddi olayı hem hukuku denetler (m.280).
4. **İnceleme ve karar.** BAM ceza dairesi başvuruyu esastan reddedebilir, düzelterek/yeniden hüküm kurabilir veya duruşma açar (m.280, m.289-294 bağlamı). Kovuşturma genişletilebilir.
5. **Aleyhe bozma yasağı.** Yalnız sanık lehine başvuruda ceza ağırlaştırılamaz (m.283).
6. **Ara sonuç.** Süre içinde ve sebepli başvuru hazırlanır; kesinlik sınırı altındaysa istinaf yerine itiraz/yargılamanın yenilenmesi değerlendirilir.

## Çıktı modülleri
- Süre ve kesinlik denetim notu (başlangıç tarihi hesabı).
- İstinaf dilekçesi iskeleti (sebepler + dayanak vakıalar).
- Yeni delil/duruşma talebi gerekçesi.
- Aleyhe bozma yasağı ve risk değerlendirmesi.

## Plugin bağlamı

Bu beceri `ceza-muhakemesi` eklentisinin parçasıdır. Eklentinin diğer becerileriyle birlikte
çalışır; bir konu eklentinin dışına taştığında ilgili başka eklentiyi işaret eder,
aksi hâlde bu eklentinin uygun bir sonraki becerisini önerir.

## Kaynak kuralı (katı)

- **İçtihat yalnızca doğrulanmış künyeyle.** Her karar; mahkeme (Yargıtay / Danıştay /
  Anayasa Mahkemesi / Bölge Adliye Mahkemesi / Bölge İdare Mahkemesi), daire, **esas ve
  karar numarası**, tarih ve doğrulanabilir kaynak ile verilir
  (ör. `karararama.yargitay.gov.tr`, `karararama.danistay.gov.tr`,
  `kararlarbilgibankasi.anayasa.gov.tr`, `mevzuat.gov.tr`, UYAP Emsal).
  **Model hafızasından karar numarası ÜRETME.** Emin olunmayan her künye `[doğrulanacak]`
  olarak işaretlenir.
- **Mevzuat** madde / fıkra / bent ile gösterilir (ör. "TBK m.49/1", "HMK m.114/1-ç").
- **Doktrin** yalnızca kullanıcı kaynağı sağladığında veya lisanslı canlı erişim
  belgelendiğinde kullanılır; yazar, eser, baskı ve sayfa ile.
- Varsayımlar açıkça **"varsayım"** diye işaretlenir; sahte kesinlik üretilmez.
- **MCP sunucuları kuruluysa resmî metni onlardan çek.** `turk-hukuku-mevzuat-mcp`
  kanun ve madde metnini mevzuat.gov.tr'den, `turk-hukuku-ictihat-mcp` kararları
  Yargıtay/BAM (UYAP Emsal), Danıştay ve AYM (bireysel başvuru, norm denetimi)
  bankalarından canlı getirir; hangi aracın ne zaman kullanılacağı araçların kendi
  açıklamalarındadır. Bu sunucular varsa doğrulamada önce onları kullan ve dönen
  künyeyi aynen aktar; yoksa yukarıdaki künye kuralları aynen geçerlidir.

## Bu beceri ne yapmaz

- Avukatlık veya hukuki danışmanlık yerine geçmez; nihai hukuki sorumluluk yetkili
  hukukçudadır.
- Müvekkili, onun açık kararı olmadan bağlamaz.
- Belgelerle ya da net beyanla desteklenmeyen vakıaları olgu gibi değerlendirmez.
- Menfaat çatışması veya meslek kuralı (1136 s.K., TBB Meslek Kuralları) sorunu
  görülürse dosyadan sorumlu avukata yönlendirir.

---

*Bu beceri deneyseldir ve hukukçunun çalışmasını yapılandırmaya yarar; tek başına hukuki
sonuç doğurmaz. Tüm çıktılar yürürlükteki mevzuat ve doğrulanmış güncel içtihatla teyit
edilmelidir. Hukuki danışmanlık değildir.*