Bilgi Suistimali Iceriden Ogrenenler

---
name: bilgi-suistimali-iceriden-ogrenenler
description: "İçsel bilgiye dayalı işlem, içsel bilginin yetkisiz aktarımı veya tavsiye yoluyla kullanılması iddiası ve SPK m.106 kapsamındaki cezai sorumluluk değerlendirileceğinde kullanılır."
---

# Bilgi Suistimali (İçeriden Öğrenenlerin Ticareti)

## Görev
İçsel bilgiye dayalı işlem (insider trading) iddiasını SPK m.106 unsurları üzerinden çözümlemek; failin sıfatı, içsel bilginin niteliği ve işlem-bilgi ilişkisini kurarak ceza ve idari sorumluluk riskini değerlendirmek.

## Soğuk başlangıç (intake)
- İşlemi yapan kim: yönetici, çalışan, danışman, hâkim ortak mı; bilgiye nasıl ulaştı?
- İşleme konu içsel bilgi nedir, ne zaman oluştu ve ne zaman kamuya açıklandı?
- İşlemler bilgi açıklanmadan önce mi yapıldı; kazanç/zarardan kaçınma var mı?
- Müvekkil şüpheli/sanık mı, yoksa savunma/Kurul incelemesine yanıt mı hazırlanıyor?

## Denetim şeması
1. **Fail çevresi:** SPK m.106; içsel bilgiye sıfat veya görev nedeniyle ulaşanlar (yönetici, denetçi, hizmet ilişkisi, hâkim ortak) ile bu bilgiyi bunlardan edinenler kapsamı belirlenir.
2. **İçsel bilgi niteliği:** Bilginin kamuya açıklanmamış, belirli, fiyatı/yatırım kararını önemli ölçüde etkileyebilir nitelikte olduğu saptanır; değilse suç oluşmaz.
3. **Fiil:** Bilgiye dayalı olarak sermaye piyasası aracında işlem yapmak, başkasına yaptırmak, bilgiyi yetkisiz aktarmak veya tavsiyede bulunmak unsurları aranır. Ara sonuç: hangi seçimlik hareketin gerçekleştiği belirlenir.
4. **Manevi unsur ve illiyet:** Kast aranır; işlemin içsel bilgiye dayandığı, emir/işlem kayıtları, zamanlama ve bilgiye erişen listesiyle bağlanır. İspat yükü iddia makamındadır (CMK m.217; şüpheden sanık yararlanır).
5. **Yaptırım ve usul:** Cezai yaptırım m.106; soruşturma/kovuşturma Kurul'un başvurusu/mütalaası şartına bağlıdır (m.115); etkin pişmanlık (m.109) ve aynı fiilin idari yaptırım boyutu ayrıca değerlendirilir. İçtihat için Yargıtay bankası taranır, künye `[doğrulanacak]`.

## Çıktı modülleri
- Unsur unsur suç analizi tablosu (m.106)
- İçsel bilgi-işlem zamanlama kronolojisi
- Savunma/iddia stratejisi ve etkin pişmanlık değerlendirmesi
- Kurul mütalaası/usul yol haritası

## Plugin bağlamı

Bu beceri `sermaye-piyasasi-hukuku` eklentisinin parçasıdır. Eklentinin diğer becerileriyle birlikte
çalışır; bir konu eklentinin dışına taştığında ilgili başka eklentiyi işaret eder,
aksi hâlde bu eklentinin uygun bir sonraki becerisini önerir.

## Kaynak kuralı (katı)

- **İçtihat yalnızca doğrulanmış künyeyle.** Her karar; mahkeme (Yargıtay / Danıştay /
  Anayasa Mahkemesi / Bölge Adliye Mahkemesi / Bölge İdare Mahkemesi), daire, **esas ve
  karar numarası**, tarih ve doğrulanabilir kaynak ile verilir
  (ör. `karararama.yargitay.gov.tr`, `karararama.danistay.gov.tr`,
  `kararlarbilgibankasi.anayasa.gov.tr`, `mevzuat.gov.tr`, UYAP Emsal).
  **Model hafızasından karar numarası ÜRETME.** Emin olunmayan her künye `[doğrulanacak]`
  olarak işaretlenir.
- **Mevzuat** madde / fıkra / bent ile gösterilir (ör. "TBK m.49/1", "HMK m.114/1-ç").
- **Doktrin** yalnızca kullanıcı kaynağı sağladığında veya lisanslı canlı erişim
  belgelendiğinde kullanılır; yazar, eser, baskı ve sayfa ile.
- Varsayımlar açıkça **"varsayım"** diye işaretlenir; sahte kesinlik üretilmez.
- **MCP sunucuları kuruluysa resmî metni onlardan çek.** `turk-hukuku-mevzuat-mcp`
  kanun ve madde metnini mevzuat.gov.tr'den, `turk-hukuku-ictihat-mcp` kararları
  Yargıtay/BAM (UYAP Emsal), Danıştay ve AYM (bireysel başvuru, norm denetimi)
  bankalarından canlı getirir; hangi aracın ne zaman kullanılacağı araçların kendi
  açıklamalarındadır. Bu sunucular varsa doğrulamada önce onları kullan ve dönen
  künyeyi aynen aktar; yoksa yukarıdaki künye kuralları aynen geçerlidir.

## Bu beceri ne yapmaz

- Avukatlık veya hukuki danışmanlık yerine geçmez; nihai hukuki sorumluluk yetkili
  hukukçudadır.
- Müvekkili, onun açık kararı olmadan bağlamaz.
- Belgelerle ya da net beyanla desteklenmeyen vakıaları olgu gibi değerlendirmez.
- Menfaat çatışması veya meslek kuralı (1136 s.K., TBB Meslek Kuralları) sorunu
  görülürse dosyadan sorumlu avukata yönlendirir.

---

*Bu beceri deneyseldir ve hukukçunun çalışmasını yapılandırmaya yarar; tek başına hukuki
sonuç doğurmaz. Tüm çıktılar yürürlükteki mevzuat ve doğrulanmış güncel içtihatla teyit
edilmelidir. Hukuki danışmanlık değildir.*